حقوق کار چیست

حقوق کار، در بر دارنده موضوعات حقوقی مربوط به روابط بین کارگر و کارفرما و قواعد مربوط به انجام کار برای دیگری است.

مشخصات رابطه کار در حقوق کار، این است که شخصی، در برابر مزد، برای کارفرما، کار کند. مقررات مدون حقوق کار، تحت عنوان قانون کار، ناظر بر روابط بین کارگر و کارفرما می باشد. حمایت از کارگران و ایجاد نظم در روابط کارگری و کارفرمایی، مهم ترین هدف حقوق کار است.

مقررات حقوق کار

هدف قانون گذار، از ایجاد این مقررات چه می باشد. به دلیل اینکه نفس رابطه کار میان کارگر و کارفرما، نوعی رابطه ناعادلانه است که به منافع کارگران لطمه وارد می سازد، لازم است تا دولت، در این رابطه دخالت نموده و به نوعی، حقوق کار عادلانه را تنظیم و تدوین نماید که دارای جنبه حمایت از کارگران باشد. مقرارات حقوق کار، در بردارنده موضوعات زیر است که عبارتند از:

مقررات عمومی: در این مقررات، راجع به عمومیات، نظیر مفهوم کارگر، مفهوم کارفرما و افراد مشمول قانون کار، تعیین تکلیف شده است.

مدت کار: آن بخش از مقررات حقوق کار که در خصوص ساعات مجاز کار کارگران و اضافه کاری های آن ها، تعیین تکلیف کرده است را شامل می شود.

تعطیلات و مرخصی ها: در این بخش از مقررات قانون کار، انواع مرخصی کارگران، نظیر مرخصی ساعتی، استعلاجی ، استحقاقی و سایر موارد، مشخص شده است.

شرایط کار زنان و کودکان: در این بخش از مقررات حقوق کار، ممنوعیت های سنی، ساعات کاری برای زنان و کودکان زیر 18 سال، وضعیت ساعات شیردهی مادران شاغل، مرخصی بارداری در قانون کار و سایر مواردی از این دست، تعیین تکلیف شده است.

مزد و حقوق: این بخش از مقررات حقوق کار، در خصوص مزد و حقوق روزانه یک کارگر، وضعیت سنوات و عیدی او، وضعیت حقوق کارگران نوبتی و سایر موارد این حوزه، توضیح داده است.

قرارداد کار: در این قسمت از قوانین حقوق کار، تعریف قرارداد کار، نحوه فسخ آن، موارد مجاز و غیر مجاز قابل درج در قرارداد و سایر موارد مرتبط، مطرح و پیش بینی شده است. بازرسی کار: در این قسمت از مقررات حقوق کار، شرایط بازرسی محیط های کار و نحوه انتخاب بازرسان کار، تعیین شده است.

شورای عالی کار: در این قسمت از مقررات حقوق کار، تعریف شورای عالی کار، وضعیت تعیین اعضای آن، نحوه عضویت در آن و سایر مواردی از این دست، پیش بینی و ذکر شده است.

اهداف حقوق کار

اهداف حقوق کار، عبارتند از:

ایجاد نظم در روابط کارگر و کار فرما ایجاد امنیت شغلی، برای کارگران برقراری عدالت، میان کارگر و کارفرما و از بین بردن اختلاف فاحش طبقاتی بهبود شرایط کار با توجه به مواردی که ذکر شد، می توان به تعریف دقیقی از حقوق کار، بر اساس قانون کار، دست یافت که بر اساس آن، " حقوق کار، عبارت از مجموعه قواعد، قوانین و موازین آمرانه ای که به منظور حمایت از طبقه کارگر و با هدف استقرار نظم، امنیت شغلی و عدالت اجتماعی تدوین شده است. حقوق کار، بر روابط فردی و جمعی کارگران و کارفرمایان حاکم بوده و به بیان تدابیر و سیاست هایی می پردازد که دولت با بکارگیری آن ها ، امور و مسائل مادی و معنوی کارگران را تضمین می کند » .